W czytanej w tym tygodniu porcji Tory Szlach Lecha (heb. „Wyślij sobie”) Mojżesz wysyła dwunastu zwiadowców w celu zebrania informacji na temat ziemi Kanaan. Po akcji wywiadowczej wracają oni do Mojżesza by opowiedzieć mu, że jest to rzeczywiście kraina mlekiem i miodem płynąca. Dziesięciu z nich ma mu jednak do przekazania iście hiobową wieść: „Kraj, […]

Czytaj całość

Jeżeli podług ustaw Moich postępować, a przykazań Moich przestrzegać, a pełnić je będziecie – Tedy dam wam deszcze w czasie swoim. I wyda ziemia plon swój, a drzewo polne wyda owoc swój (Kpł 26:3-4, tłum. I. Cylkow). Aż do czasów odkryć Kopernika, Keplera i Galileusza większość ludzi wierzyła, iż to słońce okrąża ziemię, która jest […]

Czytaj całość

W pierwszej aliji czytanej w tym tygodniu paraszy Truma znajdujemy następujące słowa: „Zrobią też arkę z drzewa akacjowego, dwa i pół łokcia długą, półtora łokcia szeroką i półtora łokcia wysoką. Pokryjesz ją szczerym złotem. Pokryjesz ją od wewnątrz i z zewnątrz. Zrobisz na niej dokoła złoty wieniec. Odlejesz także dla niej cztery złote pierścienie i przytwierdzisz je […]

Czytaj całość

Oko w oko z okiem za oko

W czytanej w tym tygodniu paraszy Miszpatim znajdziemy wiele dekretów prawnych. Nic dziwnego – samą jej nazwę można przetłumaczyć jako „rozporządzenia prawne”. Normy prawne przedstawione w paraszy Miszpatim dotyczą szerokiego spektrum zagadnień, od traktowania niewolników i członków społeczeństwa znajdujących się w trudnej sytuacji po obchody szabatu i świąt. Wedle Sefer HaHinuch, średniowiecznego traktatu wymieniającego i […]

Czytaj całość

Refleksja nad Parashą Jitro

Normy moralne: obiektywne, konwencjonalne czy subiektywne? Jednym z klasycznych już problemów filozoficznej myśli Zachodu jest spór o charakter norm moralnych, a mianowicie czy mają one charakter obiektywny, czy może konwencjonalny – powstały one na gruncie społecznej umowy, czy może są czymś całkowicie subiektywnym. Rozmaici myśliciele przedstawiali różne odpowiedzi na te pytania, różnie je uzasadniając. Dziś […]

Czytaj całość

Dwar Tora Beszalach

Czytaną w tym tygodniu sidrę otwiera opis brutalnego wydalenia narodu – wiele przekładów Tory nie oddaje adekwatnie przemocy tego wydarzenia, nawet hebrajski wydaje się łagodzić wydźwięk tego wydarzenia. Beszalach znaczy „nt. jego odesłania”, a w pełnym zdaniu można to oddać tak – „Kiedy faraon odesłał lud, Bóg nie poprowadził ich przez kraj Filistynów”.  Co zatem […]

Czytaj całość

Autorytaryzm i syci niewolnicy. Refleksja nad paraszą Beszalach. Autor: Menachem Mirski Uczynię upartym serce faraona, i urządzi pościg za wami. Wtedy okażę potęgę moją nad faraonem i nad całym jego wojskiem. Poznają wówczas Egipcjanie, że Ja jestem Pan». I uczynili w ten sposób. (Ex 14:4) Czyż nie mówiliśmy ci wyraźnie w Egipcie: Zostaw nas w spokoju, […]

Czytaj całość

Pieśni MORZA: co MOŻE Miriam?

Pieśni MORZA: co MOŻE Miriam? Autor: Mati Kirschenbaum W przeznaczonej na ten tydzień paraszy Beszalach czytamy Pieśń Morza (Wj 15, 1-18), poemat, który Izraelici odśpiewali po przejściu przez Morze Trzcin. Od razu potem czytamy następujący werset: „Wtedy prorokini Miriam, siostra Aarona, wzięła w rękę swoją bęben, a wszystkie kobiety wyszły za nią z bębnami i […]

Czytaj całość

Autor: Mati Kirschenbaum Czytana w tym tygodniu parasza Wajera opisuje jeden z najbardziej spektakularnych pokazów boskiej potęgi, jaki znajdziemy w całej Biblii hebrajskiej – dziesięć plag egipskich. Pozostaje nam się tylko zdumiewać szerokim zasięgiem boskiej interwencji, wszczętej z całą mocą przez Boga przeciwko ludowi egipskiemu – interwencji, do której wykorzystano różnorodne zwierzęta i  (nad)przyrodzone zjawiska. Skupianie […]

Czytaj całość

Dwar Tora Lech Lecha

Lech Lecha Rabin dr Israel Zoberman*   Noemu nie było pisane zostać ani ojcem ludu żydowskiego, ani założycielem naszej wiary. Choć był najbardziej prawym przedstawicielem swego niemoralnego pokolenia, nie zatroszczył się jednak o innych ludzi i nie udało mu się uratować żadnych ludzkich istnień za wyjątkiem członków własnej rodziny. Z tego też powodu rabini, którzy zdawali […]

Czytaj całość