Nie dla zasługi twojej, ani dla prawości serca twego wchodzisz, by posiąść ich ziemię – lecz dla niegodziwości narodów tych, Wiekuisty, Bóg twój, wypędza je przed obliczem twojem, i aby stwierdził słowo, które zaprzysiąg Wiekuisty ojcom twoim, Abrahamowi, Ic’hakowi, i Jakóbowi! Wiedzże tedy, że nie dla załugi twojej, Wiekuisty, Bóg twój, oddaje ci tę ziemię […]

Czytaj całość

SZABAT DWARIM

Ciągłość. To w niej tkwi sekret, sekret stanowiący klucz do tak wielu kwestii. Potrzebujemy ciągłości.  Ale jak ją osiągnąć? Jak można zapewnić, że każdy nowy pracownik, każdy nowy student, każde nowe pokolenie przyswoi sobie wiedzę na temat tego, co już się wydarzyło i będzie budować na fundamencie tej już istniejącej wiedzy, zamiast za każdym razem […]

Czytaj całość

W czytanej w tym tygodniu porcji Tory Szlach Lecha (heb. „Wyślij sobie”) Mojżesz wysyła dwunastu zwiadowców w celu zebrania informacji na temat ziemi Kanaan. Po akcji wywiadowczej wracają oni do Mojżesza by opowiedzieć mu, że jest to rzeczywiście kraina mlekiem i miodem płynąca. Dziesięciu z nich ma mu jednak do przekazania iście hiobową wieść: „Kraj, […]

Czytaj całość

Jeżeli podług ustaw Moich postępować, a przykazań Moich przestrzegać, a pełnić je będziecie – Tedy dam wam deszcze w czasie swoim. I wyda ziemia plon swój, a drzewo polne wyda owoc swój (Kpł 26:3-4, tłum. I. Cylkow). Aż do czasów odkryć Kopernika, Keplera i Galileusza większość ludzi wierzyła, iż to słońce okrąża ziemię, która jest […]

Czytaj całość

W pierwszej aliji czytanej w tym tygodniu paraszy Truma znajdujemy następujące słowa: „Zrobią też arkę z drzewa akacjowego, dwa i pół łokcia długą, półtora łokcia szeroką i półtora łokcia wysoką. Pokryjesz ją szczerym złotem. Pokryjesz ją od wewnątrz i z zewnątrz. Zrobisz na niej dokoła złoty wieniec. Odlejesz także dla niej cztery złote pierścienie i przytwierdzisz je […]

Czytaj całość

Oko w oko z okiem za oko

W czytanej w tym tygodniu paraszy Miszpatim znajdziemy wiele dekretów prawnych. Nic dziwnego – samą jej nazwę można przetłumaczyć jako „rozporządzenia prawne”. Normy prawne przedstawione w paraszy Miszpatim dotyczą szerokiego spektrum zagadnień, od traktowania niewolników i członków społeczeństwa znajdujących się w trudnej sytuacji po obchody szabatu i świąt. Wedle Sefer HaHinuch, średniowiecznego traktatu wymieniającego i […]

Czytaj całość

Refleksja nad Parashą Jitro

Normy moralne: obiektywne, konwencjonalne czy subiektywne? Jednym z klasycznych już problemów filozoficznej myśli Zachodu jest spór o charakter norm moralnych, a mianowicie czy mają one charakter obiektywny, czy może konwencjonalny – powstały one na gruncie społecznej umowy, czy może są czymś całkowicie subiektywnym. Rozmaici myśliciele przedstawiali różne odpowiedzi na te pytania, różnie je uzasadniając. Dziś […]

Czytaj całość

Dwar Tora Beszalach

Czytaną w tym tygodniu sidrę otwiera opis brutalnego wydalenia narodu – wiele przekładów Tory nie oddaje adekwatnie przemocy tego wydarzenia, nawet hebrajski wydaje się łagodzić wydźwięk tego wydarzenia. Beszalach znaczy „nt. jego odesłania”, a w pełnym zdaniu można to oddać tak – „Kiedy faraon odesłał lud, Bóg nie poprowadził ich przez kraj Filistynów”.  Co zatem […]

Czytaj całość

Autorytaryzm i syci niewolnicy. Refleksja nad paraszą Beszalach. Autor: Menachem Mirski Uczynię upartym serce faraona, i urządzi pościg za wami. Wtedy okażę potęgę moją nad faraonem i nad całym jego wojskiem. Poznają wówczas Egipcjanie, że Ja jestem Pan». I uczynili w ten sposób. (Ex 14:4) Czyż nie mówiliśmy ci wyraźnie w Egipcie: Zostaw nas w spokoju, […]

Czytaj całość

Pieśni MORZA: co MOŻE Miriam?

Pieśni MORZA: co MOŻE Miriam? Autor: Mati Kirschenbaum W przeznaczonej na ten tydzień paraszy Beszalach czytamy Pieśń Morza (Wj 15, 1-18), poemat, który Izraelici odśpiewali po przejściu przez Morze Trzcin. Od razu potem czytamy następujący werset: „Wtedy prorokini Miriam, siostra Aarona, wzięła w rękę swoją bęben, a wszystkie kobiety wyszły za nią z bębnami i […]

Czytaj całość